Czarna Gwardia – jak anarchiści wzięli sprawy w swoje ręce

W styczniu i lutym 1917 miały miejsce w Rosji strajki. 22 lutego 1917 rosyjski car, Mikołaj II opuścił Carskie Sioło i udał się do Mohylewa. Całą Rosję paraliżowały demonstracje i wystąpienia robotnicze i chłopskie. Z końcem lutego w Piotrogrodzie wystąpiły trudności z dostawami chleba z powodu mrozu i zasp śnieżnych. Sparaliżowany został transport kolejowy, co dodatkowo drastycznie pogorszyło zaopatrzenie Piotrogrodu w opał. Doprowadziło to do wybuchu Rewolucji Lutowej, obalenia caratu i ukształtowania się swoistej dwuwładzy w Rosji.

Po Rewolucji Lutowej w Rosji, która obaliła carat władzę w kraju sprawowały de facto dwa organy – powołany przez Dumę – popierany przez centrystów i umiarkowanych – Komitet Tymczasowy Dumy i Piotrogrodzka Rada (Sowiet), zdominowany przez eserów i socjaldemokratów. 15 marca Komitet Tymczasowy Dumy w porozumieniu z Komitetem Wykonawczym Piotrogrodzkiej Rady Delegatów Robotniczych i Żołnierskich powołał Rząd Tymczasowy na czele z kadetem, księciem Gieorgijem Lwowem przy poparciu eserów (Aleksander Kiereński) i umiarkowanych monarchistów (oktiabrystów) (Aleksandr Guczkow). Jednocześnie zaczęły powstawać rady i komitety robotnicze w miastach oraz żołnierskie na froncie.

W kraju powstał system dwuwładzy – z jednej strony oficjalną władzę sprawował Rząd Tymczasowy, który faktycznie był kontrolowany przez Piotrogrodzką Radę Delegatów Robotniczych i Żołnierskich i jej Komitet Wykonawczy. Rada na własną rękę administrowała i stanowiła prawa, częstokroć nie informując o tym nawet rządu.

Później poparcie w Radzie Piotrogrodzkiej zaczęli przejmować stopniowo bolszewicy.

Nie trzeba przypominać, że bolszewicy nie darzyli szczególną sympatią anarchistów.

Z tego też powodu między rewolucją lutową a wybuchem wojny domowej na terenie byłego Imperium Rosyjskiego oraz Ukrainy sformowano tak zwane Czarne Gwardie- anarchistyczne oddziały ochotnicze.

Czarne Gwardie zostały powołane oficjalnie do życia w styczniu 1918 w Moskwie przez tamtejszą Moskiewską Federację Grup Anarchistycznych. Podobne oddziały powstały już wcześniej, na Ukrainie, utworzone w 1917 przez Marię Nikiforową. Ich powstanie było reakcją na narastające represje ze strony bolszewików, którzy niedawno doszli do władzy. Dowództwo nad moskiewskimi oddziałami, liczącymi około 1000 ludzi, objął Lew Czornyj. Czarne Gwardie były zalążkiem przyszłej anarchistycznej Czarnej Armii walczącej przeciwko bolszewikom w wojnie domowej. W angielskiej historiografii często samą Czarną Armię Nestora Machno określa się mianem Czarnej Gwardii.

Traktat w Brześciu Litewskim i tymczasowy brak większego zagrożenia ze strony Białych, sprawiły iż bolszewicy postanowili rozprawić się z opozycją w tym i z anarchistami. 12 kwietnia 1918 Czeka zorganizowała naloty na 26 siedzib organizacji anarchistycznych. Czarne Gwardie stawiły zbrojny opór i doszło do kilku potyczek między innymi na ulicy Małej Dymitrówki. W walkach zginęło 40 członków Gwardii, a 500 zostało aresztowanych. Część z tych, którym udało się umknąć przed aresztowaniami kontynuowała później udział w konspiracji antybolszewickiej. Brali na przykład udział w powstaniu wywołanym przez lewe skrzydło partii eserowców 6 lipca 1918. Członkowie oddziałów ukraińskich weszli w skład wojsk Machno i późniejszej Czarnej Armii.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *